Halaska Nedir? Felsefi Bir Sorudan Komik Sonuçlara
İzmir’de, her şeyin biraz daha rahat, biraz daha komik olduğu bir ortamda büyümek insana bazı farklı yetenekler kazandırıyor. Özellikle arkadaş ortamımda sürekli espri yapma kabiliyetim, bazen komik bir noktaya gelip, bir bakıyorsunuz derin düşüncelere dalabiliyor. Ve işte, tam da böyle bir noktada, aklıma gelen sorulardan biri: Halaska nedir? Hadi gelin, bu felsefi soruyu komik bir şekilde ele alalım.
Halaska Nedir? Sorunun Derinliklerine İnmeden Önce…
Öncelikle, Halaska gerçekten de bir kelime mi, yoksa benim bir arkadaşımın “Yav işte, şu konuya Halaska diyoruz” diyerek uydurduğu bir şey mi? Bu soruyu düşündüğümde, işin aslında bir tür “sözlük dışı” yaratım olduğunu fark ediyorum. Yani, bildiğimiz Türkçe kelimelerle bir anlamda birleştirilmiş ama gündelik dilde kimsenin tam olarak ne demek istediğini çözemediği bir kavram. Bunu anlamak zor, çünkü herkes kendi “Halaska” tanımını yapıyor.
Şöyle bir diyalog aklıma geliyor:
Ben: “Abi, Halaska nedir ya? Bir bilsem, bir rahatlasam.”
Arkadaş: “Yani, işte o şey, hani… Halaska…”
Ben: “Okey, bu kadar. Zaten tanımlamam gereken bir kelimeydi, ama olsun. Halaska diye bir şey var mı?”
Arkadaş: “Yok ama var, işte.”
Durum böyle. Herkesin bildiği ama kimsenin doğru düzgün tanımlayamadığı, adı “Halaska” olan bir şey var. Ama tamam, gerçekten Halaska nedir diye soruyorsanız, işin içine biraz da felsefe katmam gerekebilir.
Halaska’nın Felsefi Tanımı: Boşuna Derinleşiyorum
Halaska bir yandan “olması gereken” ile “gerçekten ne olduğunu” arasındaki sınırda bir şey. Eğer, doğru anlamda düşünürsek, Halaska hayatın içine yedirilmiş o garip ama gizemli şeyin adıdır. Yani mesela, bazen bir arkadaşınızla bir konuya girersiniz, bir şeyler tartışırsınız ve bir noktada durur, ne konuştuğunuzu unutursunuz. İşte o kaybolan an, o “ne diyorduk şimdi?” dediğiniz an, işte o an Halaska’dır!
Mesela geçenlerde şöyle bir anım oldu:
Ben: “Hadi, şu filmi izleyelim, çok iyi diyorlar.”
Arkadaş: “Ama daha izlemedim ki, neyi izleyeceğiz?”
Ben: “Halaska işte, o film var ya, çok güzel. Şey, adı falan…”
Arkadaş: “Sen ciddi misin?”
Ben: “Evet ama… şey… Halaska işte!”
Yani, çoğu insanın gerçek hayatında yaşadığı o anlık kayıplar ve unutkanlıklar Halaska’dır. Bu, bir bakıma hayatın tuhaf yanlarından biridir. Ne derken, aniden bir şeyin ortasında kaybolmak! O yüzden bir noktada düşündüm: Halaska, kelime olarak, insanın bilinçli bir şekilde her şeyi hatırlamaya çalışırken kendini kaybettiği anların adıdır. Yani, felsefi açıdan bakıldığında, Halaska çok daha derin bir anlam taşıyor.
Halaska: Çalışma Hayatında Beni Bulan Anlar
Bir de, Halaska benim çalışma hayatımda sürekli karşılaştığım bir şey. Şöyle bir örnek vereyim: Sabah ofise geliyorum, kahve alıyorum ve bilgisayarımı açıyorum. Bu kadar basit bir rutin ama ne zaman ki bir toplantı başlıyor, işte o an Halaska devreye giriyor. Herkes ciddi ciddi konuşuyor, “Bu projede şöyle yapacağız” falan diye, ben de en son ne yaptığımı hatırlamıyorum. Hangi işin başındaydım, hatırlamıyorum! Ama “Halaska işte!” demek, bir şekilde rahatlatıyor insanı.
Patron: “Evet, toplantıyı ilerletelim, çok kritik bir adım var!”
Ben: “Tabii, tabii, Halaska, anladım.”
İşte böyle anlar Halaska’dır. Ya da diyelim ki bir e-posta yazıyorsunuz ve o kadar kafanız karışmış ki, yazarken birden duruyorsunuz ve düşünüyorsunuz: “Neden buradayım? Ne yazıyordum? Ne zaman bu kadar önemli bir e-posta yazmaya başladım?” Evet, işte bu da Halaska.
Halaska: Bir Kelimenin Sosyal Yaşamdaki Yerini Keşfetmek
Halaska’nın sosyal hayatta da bir yerinin olduğunu fark ettim. Yani, bazen bir arkadaş grubu toplanıp sohbet ederken, biri aniden bir şaka yapar ve kimse ne olduğunu anlamaz. Kimse ne konuştuğunu hatırlayamaz, ama bir şekilde herkes “Halaska” diyor ve gülmeye başlıyor. Çünkü Halaska, insanlar arasındaki o tuhaf bağları da simgeliyor. “Ne oluyor?” diye düşündüğünüzde, aslında insanın ruh halini ve ilişkilerdeki garipliği de anlatıyor.
Mesela geçen akşam bir arkadaşım şöyle bir espri yaptı:
Arkadaş: “Abi, gece 2’de pizza söyledim, 5 dakika sonra 3 tane teslimatçı kapıyı çaldı, biri yanlış apartmana gelmiş.”
Ben: “Bu Halaska ya, kesin öyledir.”
Arkadaş: “Yani, pizza söylerken Halaska işte, hiç bir şey belli olmuyor.”
Halaska, bu şekilde küçük komik şeyleri de içeriyor. Çünkü aslında hayatın birçok anı, bir nevi Halaska anıdır. Kafanızda mantıklı olmayan bir şeyler dönüyordur ama bir şekilde işler yolunda gider. “Halaska” dediğinizde, bunu bir tür ruhsal rahatlama, “yok, bu işler karışmış ama ben yine de devam ediyorum” hali olarak düşünebilirsiniz.
Sonuç: Halaska, Hayatın İçinde Biri!
Özetle, Halaska bir kelime değil; aslında bir durum, bir ruh halidir. İzmir’de, benim gibi espri yapmayı seven ve sürekli fazla düşünen birinin hayatında “Halaska”, kaybolan anların, unutulmuş anekdotların, karışmış düşüncelerin adıdır. Bir yanda derin düşünceler, diğer yanda da çok basit ama bir şekilde sizi rahatlatan bir espri anlayışı… Halaska, bir anlamda “gerçekten ne olduğunu anlamadığımız ama yine de yaşadığımız” anların simgesidir.
Halaska’nın ne olduğunu kimse bilmiyor, ama bence bu daha eğlenceli. Kendi kendimize “Halaska” diyerek gülümsediğimiz her an, aslında yaşamın tuhaf, komik ve bir o kadar anlamlı anlarına dair bir işarettir. Bu yazıyı yazarken de kendimi birkaç kere Halaska anları yaşıyor gibi hissettim. Ve bu kesinlikle kötü değil. Hadi şimdi sen de kendi Halaska’nı bul, belki bir yerde beni de bulursun!